Online haat en censuur zetten artistieke vrijheid onder druk

Artiesten die hun socialmedia-accounts “uit” moeten zetten omdat de reacties buitenproportioneel, bedreigend en vrouwonvriendelijk zijn. Artiesten die onder druk worden gezet om zich tijdens optredens niet politiek uit te spreken, bijvoorbeeld door geen vlaggen te mogen tonen of geen statements te maken. En situaties waarin dit zelfs eenzijdig wordt vastgelegd in boekingsovereenkomsten. Onacceptabel! De artistieke vrijheid staat onder druk.

De Raad voor Cultuur schreef het al in haar rapport Maken (z)onder druk: artistieke vrijheid is een van de pijlers van de democratische rechtsstaat en vervult een essentiële functie in een open samenleving. Toch staan artiesten steeds vaker onder druk, en daarmee ook hun vrijheid om zich uit te spreken op het podium en op sociale media. De druk op socials neemt toe door bedreigingen, trollen en online haat. Ook tijdens liveoptredens groeit de druk om je “netjes” te gedragen en controversiële uitingen achterwege te laten, zodat gedoe of onrust wordt voorkomen. Zo liggen creeping censorship en zelfcensuur op de loer.

In een wereld waarin het voor veel artiesten al moeilijk genoeg is om inkomen te genereren, wordt de mentale belasting alleen maar groter als je je dagelijks door honderden doodsbedreigingen en haatreacties op sociale media moet worstelen. Of wanneer je te horen krijgt dat een optreden niet doorgaat omdat de veiligheid van het publiek niet gegarandeerd kan worden. Of erger nog: wanneer je vreest in de toekomst minder geboekt te worden omdat je als “controversieel” wordt gezien. Zo wordt de druk op artistieke vrijheid steeds verder opgevoerd, en daarmee ook de druk op artiesten. De gevolgen hiervan voor onze samenleving en democratische rechtsstaat zijn onacceptabel. Net als de impact die deze ontwikkeling heeft op het welzijn en de mentale gezondheid van onze makers.

BAM! staat VOOR de bescherming van artistieke vrijheid. Altijd. Overal. En wij zijn TEGEN iedere vorm van bedreiging, stalking, misogynie en online haat. Laten we dit met elkaar nooit accepteren. En laten we vooral niet doen alsof dit normaal is.

Naar aanleiding van de online haat waarmee Sophie Straat werd geconfronteerd na haar optreden op Best Kept Secret ging voorzitter Arriën in gesprek met Nieuwsuur.